Luisteren naar je hart vergroot je vitaliteit

Luisteren naar je hart vergroot je vitaliteit

Binnen ons vitaliteitsmodel staat de as Bewustzijn – Hartzaken centraal. Bewustzijn en Hartzaken zijn onlosmakelijk verbonden met ons mensen. Het maakt dat wij ons onderscheiden van andere zoogdieren. Wij zijn sociale dieren. Wanneer we solitair zouden leven, zoals reptielen doen, zouden we geen mensen zijn.

Een mens alleen is geen mens!
Levinas, een Frans-joodse filosoof van Litouwse afkomst, zei het al: “Het is niet jij die de wereld een plaats geeft, maar het is de ander die jou aanspreekt, appelleert en jou een plaats geeft”. Levinas zag het gelaat als de poort waarlangs het contact met de ander zich afspeelt. Vrij vertaald zegt hij: “In het gezicht van de ander herken ik mezelf” of “door de ander ben ik”.

In de taal van de Maya’s betekent lak’ech: “Ik ben een andere jij”

Onder hartzaken verstaan wij alles wat er nodig is om contact met onszelf en (daarmee) de ander te maken.

Het is vanuit onze biologie overduidelijk dat we de ander nodig hebben om vitaal te kunnen leven. We zijn onderdeel van een systeem dat we samen vormen met andere mensen om ons heen. Om te overleven hebben we elkaar nodig. Om gezond te blijven hebben we sociale interactie nodig!

Leven vanuit je hart is contact maken met jezelf en de ander. Dat gaat niet zonder elkaar. Hoe zit dat? Door te leven vanuit je hart kun je sociale betrokkenheid tonen. Van sociale betrokkenheid, compassie en empathie krijg je energie en dit levert vitaliteit op.

Vooral in deze tijd is het belangrijk om goed in contact te blijven met jezelf en de ander!!! Hou je vitaliteit hoog in het vaandel!

Contact met de ander is goed voor je vitaliteit

 

Onder anderen Sheldon Cohen, Amerikaanse psycholoog, heeft via verschillende onderzoeken het verband gelegd tussen sociale verbanden, sociale interactie, sociale ondersteuning en integratie en de invloed van deze aspecten op de gezondheid en immuniteit van mensen. Aan een onderzoek van de Carnegie Mellon University (CMU) in Pittsburgh, waar ze leiding aan gaf, deden 404 gezonde volwassenen mee. De conclusies uit het onderzoek:

Knuffelen is een positieve vorm van sociale interactie, waarmee je op een fysieke manier je genegenheid toont. Het zorgt niet alleen voor een gevoel van veiligheid en positieve emoties, maar het is ook nog eens goed voor je gezondheid. Knuffelen kan helpen om ziekten en infecties te bestrijden en je immuunsysteem een boost te geven. Mensen die meer sociale steun en meer knuffels kregen waren beter beschermd tegen stress en stress-gerelateerde infecties. Wie toch ziek werd, maar tegelijkertijd veel knuffels kreeg, vertoonde minder ernstige symptomen. (bron Medical Daily)

Uit studies van de WHO blijkt ook dat sociale isolatie en uitsluiting geassocieerd worden met vroegtijdig overlijden en slechtere kansen om een hartaanval te overleven.

Het gebrek aan hechte relaties kan leiden tot een slechtere mentale en psychische gezondheid. Een studie toont aan dat in een gemeenschap met meer sociale cohesie minder hartziekten voorkomen. Wanneer sociale cohesie afneemt, nemen de hartziekten toe. Daarnaast kunnen voorzieningen voor ontmoeting en sociale interactie geestelijke gezondheid verbeteren, zo stelt de WHO.

Wat kan je doen om aandacht aan je hart te besteden? Even iets over de plaats van ons hart als orgaan in ons lichaam.

Het hart stuurt ons brein
Porges beschrijft in zijn polyvagaaltheorie dat het pasgeboren kind gebruik maakt van wat hij noemt het Sociale betrokkenheidssysteem. De baby maakt contact met de ouder doordat het geluiden en grimassen maakt, glimlacht, huilt, kirt en oogcontact zoekt met de ouder. Deze ‘neurale regulatie’, geeft in samenwerking met de gezichtsspieren belangrijke  sociale signalen af. Ze zijn bedoeld om sociale interactie met de verzorger mogelijk te maken. Wij als pasgeboren kinderen doen dit natuurlijk niet voor niets. Wanneer we klein zijn, opgroeien en tijdens de rest van ons leven, hebben we naast zuurstof, eten en drinken ook sociaal contact nodig om te overleven!

Porges beschrijft in zijn Polyvagaaltheorie de werking van het Sociale betrokkenheidsysteem. Het laatst ontwikkelde deel van ons zenuwstelsel (het ventrale deel van het parasympathische zenuwstelsel) bepaalt iemands bewustzijn en alertheid (=aanwezigheid). Dit systeem maakt een directe verbinding tussen ons hart en een onderdeel van (ook weer) het laatst ontwikkelde deel van onze hersenen, de cortex. Dit deel regelt vervolgens weer de bewegingen van al onze gelaatsspieren, oor en kauwspieren, die van het strottenhoofd en de keelholte en het kantelen van ons hoofd.

Al deze delen van het sociaal betrokkenheidssysteem vormen een snelweg tussen hart en gelaat. We kunnen daardoor snel betrekkingen met onze omgeving en sociale relaties aangaan vanuit ons hart.

Die Levinas had het nog niet zo gek gezien met: het gelaat is de poort waarlangs het contact (vanuit het hart) met de ander zich afspeelt.

Het zijn niet onze gedachten,
maar ons hart dat ons kan leiden.

 

En raad nou ‘s wat: het ventrale gedeelte van ons (parasympathische) zenuwstelsel, deze snelweg (via de nervus vagus), stuurt maar voor een klein deel informatie van delen van de hersenen naar het hart (en longen), maar het grootste deel van deze snelweg wordt gebruikt om informatie van deze organen; het hart en de longen naar de hersenen te sturen. Onze hersenen sturen niet het hart aan, het hart stuurt ons brein aan!

Het parasympatische deel van het zenuwstelsel, daar waar deze snelweg onderdeel van is, is actief wanneer we ons veilig voelen en geen stress ervaren. Hoe actiever het ventrale deel kan zijn, hoe rustiger ons hart is, hoe beter we kunnen communiceren. Andersom: hoe meer ontspannen we kunnen communiceren hoe meer het ventrale gedeelte van ons (parasympathische) zenuwstelsel tot rust komt en rustige signalen naar ons hart stuurt.

Tijdens meer dan 500 communicatietrainingen die ik in de afgelopen 15 jaar als trainer begeleidde, werkte ik naast de communicatieve vaardigheden met de deelnemers ook aan stressregulatie. Het bleek dat deelnemers in de korte duur van één dag, na oefeningen die voor stressreductie zorgden, nog beter in staat waren om empathisch en met compassie te reageren op de ander (de acteur). Dit bleek duidelijk veel minder het geval  als ik het onderdeel stressreductie achterwege liet.

Ook binnen de Traditionele Chinese Geneeswijzen wordt het hart gezien als de heerser van al onze organen en wordt het gezien als de zetel van ons bewustzijn (de Shen). En zeggen de “oude” Chinezen: het hart opent zich in de tong (beeld voor onze communicatie met de ander!)

Onze grootste reis die we in ons leven maken
is die van ons hoofd naar ons hart
en is slechts 30 cm lang.

 

Deze weg wordt een stuk eenvoudiger wanneer we de weg andersom nemen, die van ons hart naar het hoofd. Emotionele ontspanning, vitaliteit, verbinding met onszelf en de ander vinden we wanneer ons hart coherent is met wie we zijn en wat we willen.

Uit de grond van ons hart groeit altijd iets moois!

Aandacht voor je hart, hoe doe je dat?
Gebruik je hersenen (cortex) voor dat waar ze voor bedoeld zijn: plannen maken, logisch nadenken, enz. Wanneer je je gedachten te vroeg inzet, om je hart van commentaar te voorzien, kunnen het “draken” worden die jou bestrijden en waarmee je het gevecht aan gaat. Dan werken ze tegen je en versterken ze alleen maar je pantser en je ego, waardoor je je zelf beperkt.

Hartzaken om aandacht aan te besteden:

  • Sta vaker stil bij de momenten wanneer je je gelukkig voelt
  • Gebruik je focus en concentratie om je te richten op (delen van) je lichaam, het hier en nu of je omgeving.
  • Ervaar en voel hoe het is om contact met je hart te maken
  • Maak meer contact met je lichaam en ervaar hoe dat voelt
  • Maak vaker contact met het moment van het hier en nu en ervaar wat je voelt
  • Maak vaker contact met je omgeving via je zintuigen en ervaar wat de omgeving met je doet
  • Maak direct spontaan contact met de ander en laat je bedenkingen thuis
  • Wanneer voel jij je op je gemak, veilig, tevreden? Zoek die situaties vaker op
  • Zet steeds opnieuw de gedachtestroom stil en ga terug naar de ervaring
  • Wanneer de gedachte er is, volg niet de emotie die daarop volgt
  • Sta open voor waar je hart naar uit gaat, in plaats van je oordeel over iets of bevestiging van je eigen beeld van jezelf, je ego
  • Voer geconcentreerd bewegingen in het hier en nu uit en concentreer je volledig op wat je voelt gebeuren in (delen van) je lichaam
  • Doe regelmatig iets wat lichaam, geest en hart verbindt: Yoga, zingen, Qi gong, ontspannen sporten, wandelen, fietsen, meditatie, ademhalingsoefeningen
  • Zoek dagelijks contact met de anderen en natuurlijk met degenen die belangrijk voor je zijn en oefen met nabijheid en je verbonden voelen met de ander
  • Wanneer je contact met de ander maakt, verplaats je in haar/zijn schoenen en zie en ervaar, bij benadering, de wereld zoals de ander dat ervaart en je maakt contact met wat jouw hart raakt.

En als laatste en daar begint het mee:We kunnen niet van anderen houden als we niet van ons zelf houden. Wanneer je jezelf voldoende liefhebt is de Ander liefhebben “gumakkullukkur”!

Ik besta zoals ik ben, dat is genoeg.
Als niemand anders ter wereld zich van mij bewust is, ben ik tevreden.
En als iedereen zich van mij bewust is, ben ik tevreden”

Uit Leaves of Grass van Walt Whitman  

Meer van dit soort prachtige citaten in het boek “Liefde 2.0, de kracht van positieve verbondenheid” van Barbara Fredrickson. Het boek legt op een eenvoudige manier uit hoe emoties inwerken op ons brein en ons lichaam, maar ook hoe we zelf micromomenten van liefde kunnen creëren. Een aanrader!

Veel werkplezier!

"Meer inspiratie en tips"

Focus bij thuiswerken

Gefocust thuiswerken: dat is best een uitdaging. Lees in deze blog tips hoe je dat kunt organiseren voor jezelf.

Online verbinding met collega’s

We hebben allemaal een basisbehoefte aan sociaal contact. Zeker nu, in Coronatijd. Lees hier 20 tips hoe je dat kunt doen met je collega’s.

Enthousiast reageren op goed nieuws

Enthousiast reageren op goed nieuws van de ander bevordert de onderlinge verbondenheid. Eén voorwaarde: je moet het wel echt menen.

Thuiswerken: werk en privé in balans

Als je thuis werkt is het extra lastig om je privé en werk gescheiden en in balans te houden. Daar kun je relatief eenvoudig iets aan doen.

Doe je werk met focus

Focussen is handig als jij je wil richten op wat voor jou op dat moment het belangrijkste is. Dat kan een mens zijn of een klus op je werk.

Zet werkplezier op je to-do-lijst

Oefen invloed uit op minder plezierige werkdagen: zet ook een leuke werkklus op je to-do-lijst (hoge prioriteit). Of plan iets anders leuks. Wel doen hè!

Maak van werkplezier geen ‘heilig moeten’

Als je koste wat kost altijd werkplezier wil hebben, dan is de kans groot dat je teleurgesteld raakt. Want 24/7 werkplezier is een utopie. En niet nodig.

Stretchen voor meer werkplezier

Stretchen helpt je om stress te verminderen en te voorkomen. Het bevordert ook je energiecirculatie, je creativiteit en doorzettingsvermogen. Mooi toch?

Zingen is gezond

Zingen geeft energie, is goed voor je lijf, je immuunsysteem en je brein. Je focust makkelijker en het en maakt je blij. Allemaal goed voor je werkplezier.

Effecten van werkplezier

Als je veel werkplezier (of werkgeluk) hebt, doe je beter je werk, ben je een fijnere collega en ben je goed voor klanten. En uiteraard ben je zelf happy.